Cóż prostszego od wyboru: oczywiście życie! Kto by wybierał śmierć?! Ale właśnie takiego wyboru kiedyś człowiek dokonał i do dzisiaj żyjemy w cieniu tego wyboru. Jest to paradoks, który jednak polega na zasadniczym nieporozumieniu odnoszącym się życia. Każdy z nas chce przecież żyć. Co jednak przez życie rozumie? Czym jest życie?

Nawracajcie się, autentycznie się nawróćcie! - to zasadnicze wezwanie dzisiejszego dnia. Przy czym przeciwstawione temu są formalne ofiary, pokuty, posty, obmycia. Autentyczne nawrócenia dokonuje się w sercu: Roz­dzie­rajcie jed­nak wasze serca, a nie szaty! (Jl 2,13). Nie jest to jednak takie proste, bo serce to nie emocje.

Ten tekst z Listu św. Jakuba jest w sposób klasyczny ukazuje prawdziwy dramat człowieka w duchowe perspektywie. Taka perspektywa jest podstawą ascezy mniszej na pustym. Z jednej stron istnieje sfera pożądliwości i namiętności skierowana na świat, z drugiej duch pokory i skruchy w oddaniu się Bogu. Dzi­siaj jakby się zapomniało o tej perspektywie, być może na sku­tek dawniejszego straszenia ludzi grzechem na każdym kroku, budząc w nich lęk przed piekłem.

Pan Jezus, a po Nim także apostołowie, nieustannie pokazywał nam zasadniczą różnicę pomiędzy tym, co ziemskie i co niebieskie. W Ewangelii opisana jest sceny, jaka rozegrała się pod górą Tabor, z której Pan Jezus właśnie zstąpił z trzema uczniami. Tam odsłonił przed nimi rąbek swojej chwały. Dopóki jednak uczniowie nie byli w stanie zrozumieć głębszej prawdy o tej chwale, zabronił im o tym wydarzeniu mówić.

Dzisiaj nowości są w modzie. Coraz to słyszymy w reklamie, że oto coś nowego, dlatego trzeba to kupić. Ta nowość za niedługo stanie się już stara, aby ustąpić miejsce następnej nowości..., Ale nie o takiej nowości mówi Bóg. Czym ona jest, pisze Izajasz nieco dalej: Ja, właś­nie Ja przekreślam twe przestępstwa i nie wspo­mi­nam twych grzechów (Iz 43,25). Tą prawdziwą nowością jest przebaczenie!

O tej przewrotnej naturze języka wiedzieli już mędrcy ST. Syracydes pisał: Wielu padło od ostrza miecza, ale nie tylu, co od języka (Syr 28,18). Warto te słowa pamiętać w kontekście słów Pana Jezusa: którzy za miecz chwytają, od miecza giną (Mt 26,52). Jednak nie tylko z powodu przewrotności język jest śmiercionośny. Nawet zwykłe mówienie o rzeczach prawdziwych, ale w bez właściwego zrozumienia zaciemnia prawdę, co powoduje wielkie szkody.

Czym jest dusza? Nie jest ona czymś odrębnym we mnie, jakimś składnikiem mnie, ale, możny powiedzieć: jest mną. Oznacza ona całego człowieka tyle, że widzianego od strony samego daru życia. W Biblii dusza kojarzy się z tchnieniem życia, jakiego Bóg udzielił człowiekowi przy stworzeniu. W tym sensie jest najcenniejszym darem, bo jest po prostu życiem, jakie posiadamy. Bez niego, właściwie nas nie ma. Jestem dopóki żyję. Jeżeli tracę swoją duszę, to właściwie tracę siebie, umieram.

To pytanie Pana Jezusa nieustannie rozbrzmiewa w naszym sercu. Za kogo ja uważam Jezusa z Nazaretu? Od odpowiedzi na to pytanie zależy właściwie wszystko w naszym życiu, bo albo jesteśmy ludźmi wierzącymi, albo jedynie uczestniczymy w pewnej tradycji religijnej. Naszą prawdziwą odpowiedź możemy poznać nie tyle po deklaracji, ile raczej po naszym sposobie życia, po reakcjach na rozmaite sytuacje, w jakich się znajdujemy.

Ta prawda, jaką wypowiada św. Jakub jest bardzo ważna w życiu ducho­wym. Niestety najczęściej nie pamiętamy o niej. Myślę, że w Polsce grzechy języka są najczęstsze, i co gorsza, rzadko uświadomione. Ogólnie pa­nuje atmosfera gadaniny, w której dominuje obmawianie innych i wszyscy czują się usprawiedliwieni w swoich wypowiedziach, bo według siebie mówią prawdę. Często jednak krzywdzą innych i to ciężko.

Przedziwne jest to, że Bóg, aby doprowadzać człowieka do zbawienia, potrzebuje innego człowieka. Przecież można by sobie wyobrazić, że dokonuje to sam przez jakiś rodzaj oświecenia, czy duchowego ożywienia od wewnątrz. Przecież rzeczywiście to Syn Boży dokonał zbawienia wszystkich ludzi, jednak, kiedy mówi o zbawieniu przekazywanym wszystkim ludziom, wskazuje na potrzebę „żniwiarzy", czyli ludzi powołanych do głoszenia wiary.

To żądanie bardzo przypomina kuszenie Jezusa na pustyni. Tam Szatan także chciał wystawić Jezusa na próbę i domagał się od niego próby, która by udowodniła, że rzeczywiście jest Synem Bożym. Kiedy człowiek szuka pewności w relacji z drugim, tym samym odcina się od niego. Zrywa więź ufności a we wzajemną relację wchodzi coś trzeciego, obcego.

Trąd to straszna choroba, ale być może jeszcze straszniejsze było w niej to, że człowiek był całkowicie wykluczony ze społeczności, był napiętnowany. Musiał sam się trzymać z daleka od innych i wołać „Nieczysty, nieczysty". Z czasem trędowaci nosili przy szatach dzwoneczki, które ostrzegały innych. Ich życie było nędzne najczęściej wśród podobnych trędowatych i właściwie było stopniowym umieraniem w cierpieniu bez nadziei na wyzdrowienie. To straszna sytuacja.

Nie można Boga i Jego kultu sprawować dla racji politycznych i społecznych. Taki błąd zrobił Jeroboam. Kiedyś otrzymał od Boga za pośrednictwem proroka obietnicę otrzymania władzy królewskiej i rzeczywiście tak się stało. Potem jednak sam postanowił się zatroszczyć o los swojego królestwa. Powtórzył w ten sposób grzech Ewy, która zwątpiwszy w Bożą łaskawość także postanowiła sama zatroszczyć się o własne.

Czego zatem potrzeba? Czym jest to „mało" albo to „jedno"? Jeżeli jest to rzeczywiście tak mało, to dlaczego tak trudno to osiągnąć? Dlaczego tak bardzo musimy się trudzić na świecie i przeżyć wiele niepowodzeń, cierpień, rozczarowań...?

Według relacji Marka Pan Jezus udając się w okolice Tyru i Sydonu chciał na pewien czas się ukryć, prawdopodobnie dlatego, aby odpocząć. Podobnie robił udając się z uczniami na drugą stroną Jeziora Galilejskiego, także do krainy, gdzie mieszkali poganie (zob. Mk 6,31-33). Jak wiemy z Jego wła­snych słów, nie był posłany do pogan (zob. Mt 15,24) i dlatego u nich szukał samotności i odpoczynku. Jednak nie było mu to dane.

Nic nie wchodzi z zewnątrz w człowieka, co mogłoby uczynić go nieczystym; lecz co wychodzi z człowieka, to czyni człowieka nieczystym... Z wnętrza bowiem, z serca ludzkiego pochodzą złe myśli, nierząd, kradzieże, zabójstwa, cudzołóstwa, chciwość, przewrotność, podstęp, wyuzdanie, zazdrość, obelgi, pycha, głupota. Całe to zło z wnętrza pochodzi i czyni człowieka nieczystym (Mk 7,15.21-23).

Jak prawdziwie można stanąć przed Bogiem? Historia Izraela ukazuje, że jest to możliwe przez to, że Bóg sam przychodzi i w jakiś sposób daje ludziom swoją bliskość. Tak się stało w czasie wyprowadzenia Izraela z Egiptu i podczas całej wędrówki. Bóg zawarł z Izraelem wówczas przymierze. W dzisiejszym pierwszym czytaniu uczestniczymy w poświęceniu wybudowanej świątyni.

Jezus pojawił się jako świetlana postać o niezwykłej mocy. Wcześniej wskrzesił córkę Jaira, rozmnożył chleb dla tłumu, chodził po jeziorze, w dzisiejszej Ewangelii wychodzi z Niego moc uzdrawiająca. Te wszystkie zjawiska wskazują na tajemnicę Jego osoby. Kim On jest (że nawet duchy nieczyste są Mu posłuszne)?!

Cóż człowiek ma z tego życia?! Ciągła praca, trud, zabieganie, przy tym spory z innymi, doświadczana niesprawiedliwość, cynizm ludzi u władzy, oszustwo... Czy życie kręcone kołem pieniędzy, których zawsze mało, nie jest życiem niewolniczym?! A na to jeszcze nakładają się choroby, nieporozumienia w domu i z najbliższymi sąsiadami, kłótnie, złośliwości, namiętne spory. Cóż zatem zostaje z tego życia ludzkiego?

Daj mi serce słuchające - tka brzmi prawdziwie prośba Salomona, jaką skierował do Boga. Prośba ta się bardzo spodobała Bogu, bo nie tylko ją spełnił, ale ponadto dał mu inne dary. W ten sposób staje się ona wzorem dla naszej modlitwy. Warto się nad nią nieco skupić. O co naprawdę Salomon prosi Boga?

Opis okoliczności ścięcia Jana Chrzciciela jest jedną z najbardziej tragicznych scen Nowego Testamentu. Odsłania ona „zamysł serc wielu". Odsłania ohydę grzechu, przewrotność naszego ludzkiego serca. Kiedy Pan Jezus o tym posłyszał, udał się na modlitwę na osobność. Jan był prorokiem, który zapowiedział Go nie tylko słowem, ale i swoją śmiercią. Wszystkie wymienione osoby w scenie są tragiczne: wpierw św. Jan Chrzciciel, prorok nie słuchany, a na koniec ścięty.

Syn Boży zdecydował się w pełni podjąć ludzkie życie z całym jego ciężarem. Rodząc się jako Człowiek podejmuje nasz los. Całkowicie poddaj się wychowaniu przez rodziców, co uświadamia nam scena z Jego pozostania w świątyni w wieku 12 lat.

Największą tajemnicą naszego życie jest prawda, że Boga nie musimy szukać gdzieś daleko, w szczególnych miejscach, u szczególnych mistrzów, w szczególnych okolicznościach, ale że jest On bliżej nas, niż my samych siebie. Nasz dramat polega na tym, że stale szukamy Go gdzieś indziej i inaczej, niż On się chce nam objawić. Wydaje się nam, że wiemy, jak się powinien nam pokazać i co powinien zrobić.

Widać jak istnieje zasadnicza różnica w dotknięciu Jezusa. „Tłum zewsząd Go ściska", ale tylko jedno dotknięcie było prawdziwym dotknięciem, które sięgnęło Jego duszy. Podobnie jest z naszym dotykaniem Jezusa na modlitwie. Wielu Go „ściska", zasypuje swoimi prośbami. Ale nie sięga Jego ducha. Jaka musi być nasza modlitwa, aby sięgnęła Jego ducha?

Scena wypędzenia legionu złych duchów z człowieka jest bardzo wymowna. Wskazuje ona na zasadniczą przyczynę braku porozumienia między ludźmi. Dzisiaj wolimy mówić o konflikcie interesów, o pieniądzach, dla których wszystko się robi. W scenie z Ewangelii mowa jest o złych duchach i takie przedstawienia rzeczywistości wydaje się jednak lepiej oddawać prawdę. Przecież sama żądza posiadania to także jakaś siła, która człowiekiem rządzi, jest ona jak narkotyk.

Często spotykamy się z zarzutem ludzi wątpiących skierowanym do Pana Boga: Dlaczego nie ukaże się bezpośrednio? Dlaczego nie mamy jasnego, namacalnego dowodu na Jego obecność w świecie? Pytanie takie stawiane są dramatycznie - ludzie chcą mieć wszystko jasno „czarno na białym", także samego Boga.

Lęk jest jedną z zasadniczych przeszkód na drodze wiary. Blokuje nas on na autentyczne zawierzenie Bogu. Scena z dzisiejsze Ewangelii doskonale to ilustruje. Jeszcze bardziej przemawiająca jest scena z Piotrem kroczącym po wodzie. Tam widać wyraźnie, że dopóki Piotr w zawierzeniu szedł po wodzie, nic się nie działo, natomiast kiedy się przestraszył, zwątpił i zaczął tonąć. Dzisiejsza Ewangelia daje podobne doświadczenie wszystkim uczniom Pana.

Każdy z nas grzeszy. Grzech Dawida stał się grzechem publicznie znanym. Dzięki temu daje nam możliwość wejrzeć w jego naturę. Jest on dla nas przede wszystkim przestrogą, aby nie ufać zanadto w swoją doskonałość ani w poczucie bycia wybranym, a przez to wyjątkowym. One same nie zabezpieczają nas przed grzechem. Nieustannie jesteśmy w drodze i każdy z nas może upaść.

Nauczanie Pana Jezusa w przypowieściach wskazuje na istnienie dwóch płaszczyzn rzeczywistości: istnieje płaszczyzna zewnętrznych przejawów oraz druga: prawdziwej treści istniejącej w naszej relacji z Bogiem. Dla nas jest ona obecnie misterium, jest zakryta, ale każdy kto ma uszy do słuchania, potrafi odróżnić prawdę od pozoru. Gdzieś we wnętrzu każdy z nas wie, co jest prawdą odnoszącą się do niego.

Bóg sam sobie wybiera ludzi do głoszenia Jego królestwa. I co jest niezmiernie ważne nie zawsze ci ludzie są z „naszych kręgów" ani według naszego wyobrażenia. Tak właśnie było z św. Pawłem, który był zajadłym wrogiem chrześcijan. Dalsze losy św. Pawła pokazują, jak niezmiernie trafny był wybór właśnie jego na apostoła.